Điện mặt trời mái nhà – Ngành năng lượng đang được nhà nước khuyến khích
Hiện nay, việc đầu tư hệ thống điện mặt trời đang là ngành nghề được khuyến khích phát triển, đặc biệt là sau khi Thủ tướng Chính phủ phê duyệt Quyết định số 11/2017/QĐ-TTg và Quyết định số 13/2020/QĐ-TTg (“Quyết định 13”) với các cơ chế để khuyến khích năng lượng mặt trời phát triển. Trong đó, việc đầu tư hệ thống điện mặt trời mái nhà được đặc biệt khuyến khích do tận dụng được không gian mái nhà không sử dụng, không làm tốn chi phí sử dụng và tài nguyên diện tích mặt đất. Hôm nay, Kinh Tế Mới và bạn sẽ cùng nhau trò chuyện với Luật sư Phạm Thị Thanh Loan – Founding Partner của Công ty Luật LawPlus để tìm hiểu thêm những kiến thức về thủ tục, giấy phép liên quan.
Thưa Luật sư, đâu là mô hình hệ thống điện mặt trời mái nhà?
“Trong giai đoạn hiện tại, việc đầu tư hệ thống điện mặt trời mái nhà thường được phát triển theo 2 mô hình:
- Chủ sở hữu mái nhà tự đầu tư xây dựng trên mái nhà, mái xưởng của chính mình để sử dụng và bán phần điện dư cho EVN.
- Đơn vị đầu tư điện mặt trời chuyên nghiệp thực hiện hợp tác hoặc thuê mái nhà, mái xưởng để đầu tư xây dựng hệ thống điện mặt trời, sau đó, bán điện cho chính chủ mái và cho EVN.”

Vậy thưa Luật sư, cụ thể đầu tư hệ thống điện mặt trời mái nhà cần thực hiện những giấy phép, thủ tục gì?
“Theo quy định Điều 3, Thông tư số 36/2018/TT-BCT do Bộ Công Thương ban hành ngày 16/10/2018, có hiệu lực ngày 06/10/2018 thì các trường hợp sau được miễn trừ giấy phép hoạt động điện lực, bao gồm:
“2. Phát điện có công suất lắp đặt dưới 01 MW (01 MWp đối với nhà máy điện mặt trời lắp đặt tại 01 địa điểm và 01 điểm đấu nối) để bán điện cho tổ chức, cá nhân khác.”
Tuy nhiên, theo Quyết định số 13 đã có sự làm rõ hơn về định nghĩa “Hệ thống điện mặt trời mái nhà” về công suất là 1Mw (công suất tối đa của các tấm pin là 1,25 Mwp): Hệ thống điện mặt trời mái nhà là hệ thống điện mặt trời có các tấm quang điện được lắp đặt trên mái nhà của công trình xây dựng và có công suất không quá 01 MW, đấu nối trực tiếp hoặc gián tiếp vào lưới điện có cấp điện áp từ 35 kV trở xuống của Bên mua điện. Và theo đó, Thông tư 18/2020/TT-BCT có hiệu lực ngày 31/08/2020, tại khoản 4 Điều 5-Phát triển hệ thống điện mặt trời mái nhà thì:
“Hệ thống điện mặt trời mái nhà được miễn trừ giấy phép hoạt động điện lực”
Do đó hệ thống điện mặt trời mái nhà sẽ được miễn trừ giấy phép hoạt động điện lực, trước đây vốn yêu cầu rất nhiều về cơ sở vật chất và nhân sự chuyên môn trong quá trình xin giấy phép hoạt động điện lực.
Tuy nhiên, việc miễn trừ giấy phép hoạt động điện lực hiện cũng còn nhiều quan điểm trái chiều về đối tượng áp dụng. Do đó, Quý doanh nghiệp có thể liên hệ Law Plus theo thông tin bên dưới để được tư vấn cụ thể tùy vào từng trường hợp, đối tượng và mô hình.”
Thưa Luật sư, vậy các doanh nghiệp sẽ phải đăng ký ngành nghề kinh doanh nào để đầu tư hệ thống điện mặt trời mái nhà?
“Theo quy định của pháp luật Việt Nam về việc đăng ký ngành nghề kinh doanh, đối với các doanh nghiệp có đầu tư hệ thống điện mặt trời mái nhà để bán điện cho EVN, hoặc bán điện cho tổ chức cá nhân khác, thì doanh nghiệp đó thuộc trường hợp kinh doanh điện và do đó cần bổ sung ngành nghề sản xuất điện (mã ngành 3511) và / hoặc ngành nghề truyền tải và phân phối điện (mã ngành 3512). Trong trường hợp doanh nghiệp kinh doanh điện mặt trời mái nhà mà không thông báo thay đổi ngành nghề kinh doanh phù hợp thì có thể bị phạt vi phạm hành chính do chậm thông báo thay đổi nội dung đăng ký doanh nghiệp như sau:
- Cảnh cáo hoặc phạt tiền từ 500.000 đồng đến 1.000.000 đồng đối với hành vi thông báo thay đổi nội dung đăng ký doanh nghiệp quá thời hạn quy định từ 01 đến 30 ngày.
- Phạt tiền từ 1.000.000 đồng đến 2.000.000 đồng đối với hành vi thông báo thay đổi nội dung đăng ký doanh nghiệp quá thời hạn quy định từ 31 đến 90 ngày.
- Phạt tiền từ 2.000.000 đồng đến 5.000.000 đồng đối với hành vi thông báo thay đổi nội dung đăng ký doanh nghiệp quá thời hạn quy định từ 91 ngày trở lên.
Ngoài ra doanh nghiệp còn phải thực hiện biện pháp khắc phục hậu quả: buộc thông báo đến Phòng đăng ký kinh doanh cấp tỉnh các nội dung theo quy định.
Tuy nhiên, do đặc thù các hạn chế về ngành nghề trong biểu cam kết dịch vụ khi Việt Nam gia nhập WTO, Law Plus khuyến khích các doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài mong muốn tham gia đầu tư hệ thống điện mặt trời mái nhà để bán điện, cần có các đơn vị tư vấn chuyên nghiệp về ngành nghề năng lượng mặt trời để tìm hiểu chi tiết thủ tục để bổ sung ngành nghề, điều chỉnh giấy chứng nhận đầu tư cho phù hợp quy định và đáp ứng tiến độ đầu tư.”

Lời khuyên từ Luật sư Phạm Thị Thanh Loan và Công ty Luật Law Plus
“Ngoài các thủ tục và giấy phép như nêu trên, đối với các doanh nghiệp chuyên đầu tư hệ thống điện mặt trời mái nhà, Law Plus nhận thấy các doanh nghiệp cần xây dựng cho mình mô hình hoạt động hợp pháp, hợp lý và có cơ chế quản lý các rủi ro do việc đầu tư và kinh doanh điện mặt trời là mới mẻ và kéo dài. Các hợp đồng liên quan đến việc hợp tác đầu tư, thuê mái nhà, mua bán điện và các hợp đồng liên quan khác cần được xây dựng và ký kết một cách chặt chẽ giữa các bên liên quan và phù hợp với quy định pháp luật để giảm thiểu rủi ro phát sinh trong quá trình đầu tư hệ thống điện mặt trời mái nhà.
Law Plus sẽ tiếp tục cập nhật đến Quý doanh nghiệp các quy định liên quan về tiêu chuẩn chất lượng hệ thống điện mặt trời mái nhà, giấy phép xây dựng hệ thống điện mặt trời mái nhà và các hướng dẫn chi tiết của cơ quan nhà nước có thẩm quyền về đầu tư kinh doanh điện mặt trời mái nhà.”
Chi tiết các dịch vụ của Công ty luật Law Plus tại website: https://lawplus.vn/
- Dịch vụ: https://lawplus.vn/vi/dich-vu/
- Tư vấn pháp luật: https://lawplus.vn/vi/category/tu-van-phap-luat/
Khách hàng có nhu cầu tư vấn pháp luật có thể gọi đến hotline +84 2862 779 399. Hoặc gửi email đến info@lawplus.vn hoặc đặt lịch qua website lawplus.vn.
Tư vấn pháp luật trực tiếp tại địa chỉ: 86 Xuân Thủy, P. Thảo Điền, Quận 2, TP. Hồ Chí Minh.
Điện mặt trời là ngành công nghiệp điện an toàn và thân thiện với môi trường. Kinh Tế Mới xin cảm ơn những chia sẻ bổ ích của Luật sư Phạm Thị Thanh Loan và Công ty Luật Law Plus! Chúc chị sẽ luôn dồi dào sức khỏe và thành công!
Diễm Trinh